Corspel door de eeuwen heen

Verschillende publicaties verklaren de naam Korspel (in de tijd geschreven met een C) als volgt.

Het woord bestaat uit twee delen : “KOR” en “SPEL”. “Kor” zou een afkorting zijn van Korst, op zijn beurt een vervorming van Kirst en Kerst. “Spel” komt in veel plaatsnamen voor die dateren uit de eerste kerstening van onze gewesten. “Korspel” zou dus een plaats kunnen geweest zijn waar men al in vroege tijden naar de prediking van wat we nu noemen missionarissen kwam luisteren. Korspel zou dus al in de vroege middeleeuwen een naam gekregen hebben. Merkwaardig en eigenlijk ongelooflijk. Maar niet onmogelijk!

Een andere verklaring zou zijn dat in Korspel een paal stond die de scheiding van Beverlo met Koersel aanduidde. “Koersel” en “Paal” zouden in de loop der tijden samen vervormd zijn tot Korspel. Ook aannemelijk.

Dezelfde bronnen – en andere – beweren dat rond 1500 de eerste huizen in Korspel werden gebouwd. Ze werden gebouwd langs de weg Beverlo – Koersel, vergelijkbaar met de huidige Korspelsesteenweg – Stalsesteenweg.

De grond was er arm. De boeren moesten hard werken voor een arm bestaan. Ze concentreerden zich voornamelijk op schapenteelt, bijenteelt en rogge, haver, boekweit en vlas. Vlasproductie voor het weven van linnen is de oudste nijverheid in de Kempen.

Eeuwenlang bleef het leven in Korspel haast onveranderd, omzeggens middeleeuws. Enkel de buitenwereld beïnvloedde het dagelijks leven: vreemde legers die passeerden en plunderden, epidemieën die toesloegen, onze streken werden Oostenrijks, Frans, Nederlands of Belgisch, …

Maar in 1901 vond André Dumon in As steenkool! Dit zorgde in gans Limburg, ook voor Beringen en voor Korspel, voor een ommekeer. De “Charbonage de Beeringen” bracht welvaart in de ganse omgeving. Dus ook in Korspel.

De grote afstand die de inwoners van Korspel moesten afleggen naar de kerk van Beverlo maakte de oprichting van een zelfstandige parochie wenselijk

De parochie Korspel

Door een Koninklijk besluit van 24 september 1931 werd Korspel dan een zelfstandige parochie. Op 17 februari 1932 werd E.H. Martinus Zegers - voordien 18 jaar kapelaan te Bocholt - aangeduid als pastoor van Korspel. Toen hij de eerste keer in Korspel kwam waande hij zich terug in het jaar 1800. Lemen huizen, ellendige zandwegen, koeien voor de kar….. en vooral niets om te beginnen. Geen geld, geen grond, geen huis, geen kerk, geen meisjesschool, geen klooster. Maar het Korspels volk was fier: ‘We hebben een pastoor!’. Zo hij er pastoor zou worden zou hij de parochie toewijden aan het H.Hart. Door het vertrek van meester Stockmans, kan de pastoor zijn intrek nemen in het schoolhuis van Korspel. Zo kon hij zich vestigen tussen zijn parochianen en moest hij niet gaan wonen in de kapelanij te Beverlo, waar hij gedurende zeven maanden de dienst van kapelaan verzekerde

Met geld van de gemeente en de beschikbare grond geschonken door Karel Voordeckers kon de pastoor beginnen bouwen aan meisjesscholen, noodkerk en daarna klooster. Een jongensschool bestond al sinds 1901. De grond voor de toekomstige kerk was ondertussen ook reeds toegezegd door de gebroeders Thijs. Bij overlijden zou het eigendom worden van de kerk. Nu kon de bedeltocht beginnen. Vreemde parochies waar hij zijn nood ging klagen voelden mee met die arme pastoor van Korspel. Vooreerst natuurlijk zijn voormalige parochie Bocholt, maar ook Bree, Hamont, Peer, Beek, Gerdingen, Grote-Brogel, Lommel….. Kortbij kon hij voluit rekenen op de steun van Beverlo en natuurlijk Korspel. Ook het bisdom en de Zusters van Maria te Leuven deden een aardige duit in het zakje.

Op 19 april 1932 werd Korspels eerste pastoor plechtig aangesteld

Op 1 september 1932 zouden de meisjesscholen hun deuren openen, maar de bouwwerken waren nauwelijks boven de grond. Er moest dus tijdelijk naar noodlokalen gezocht worden: de kelderkamer bij bakker Mathieu Lekens, huis Stockmans, een kamer bij Fieke Schaeken. Vier Zusters van Leuven zouden naar Korspel overgeplaatst worden om de meisjes te onderrichten: zusters Lamberta, Benedicta, Irenea en Veronique (keuken). De keukenzuster werd na een jaar opgevolgd door zuster Angeline. Voorlopig namen de zusters hun intrek in het klooster te Beverlo. Na zes maanden konden ze zich voorlopig vestigen in het huis Stockmans om dan uiteindelijk op 1 augustus 1933 hun intrek te nemen in het nieuwe klooster van Korspel.

Op het feest van Sint Barbara, zaterdag 4 december 1932 kon eindelijk de eerste mis opgedragen worden in de noodkerk. Terzelfdertijd werd ook de nieuwe meisjesschool in gebruik genomen.

Nadat school, noodkerk en klooster afgewerkt waren kon men op 20 maart 1934 beginnen aan de bouw van de kerk. De gebroeders Put uit Beverlo en de Korspelaren Leonard Denis, Emiel Snijers, Fons en Minus Theunis stonden borg voor goed en degelijk werk. Op 16 december 1934 werd de kerk ingezegend (nog geen kerkwijding) door Mgr Simeon en Mgr Leroux, hulpbisschoppen van Luik. Hierop volgde de eerste mis in de nieuwe kerk. Pas op dinsdag 21 mei 1935 werd de kerk op grandioze wijze ingewijd door Mgr. Kerkhofs, bisschop van Luik. Na de H.Mis werd voor de eerste maal in Korspel het H.Vormsel toegediend.

Ondertussen was ook het verenigingsleven in Korspel op gang gekomen: VKAJ, KAV, KAJ, Red-Star Korspel, ACV, KWB, ACW, Mijnwerkers-Brancardiers,… Maar de oudste vereniging is ongetwijfeld de schuttersgilde Sint-Antonius. Ze werd in 1645 opgericht. De gilde is de trotse eigenaar van het ‘mennekesaltaar’. Een prachtig Antwerps retabel dat reeds voor verschillende belangrijke tentoonstellingen is uitgeleend en nu te bezichtigen is in de kapel in het begin van de Kroonstraat.

In 1952 werd de Banneuxkapel in de Kroonstraat opgebouwd en ingehuldigd. Voor die gelegenheid was de Kroonstraat tussen kerk en kapel herschapen in een ware bloementuin

In de nacht van 14 op 15 november 1977 werd door zwaar stormweer het kruis en de haan van de kerktoren afgeknakt. Op bevel van de burgemeester mocht er tijdens de opruimingswerken geen mis meer opgedragen worden in de kerk. Zo werd de parochiezaal voor een aantal dagen de dienstdoende kerk.

Ondertussen is Korspel uitgegroeid tot een moderne woongemeenschap, waar het rustig en aangenaam wonen is. Korspel telt momenteel ongeveer 1950 inwoners.

Pastoors

Vanaf 1999 vormt Korspel samen met Beverlo, Beringen-Mijn en Beringen-Centrum de federatie Beringen en moeten we de pastoor delen met de andere parochies.

Korspelaren worden priester gewijd


(Uit: Korspel vroeger en nu - Marcel Maes)